Сабақ жоспары: «Химиялық реакциялар»

Ұзақ мерзімді жоспардың бөлім: Химиялық реакциялар 7.3А				«Жаңа Ғасыр» №175 гимназия
Күні: 18.01.2018Сынып:  7				Мұғалімнің аты-жөні: Орынбекова Ботакоз Сырманқызы
Қатысқандар саны: 29                                                    Қатыспағандар саны: 0
Сабақтың тақырыбы		Индикаторлар.№7 зертханалық тәжірибе «Ерітінділердің қышқылдық, сілтілік, ортасын анықтау».
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары: 7.3.4.1-«қышқылдық» және «сабындылық» қасиеттер кейбір табиғи қышқылдар мен сілтілердің белгілері болуы мүмкін екендігін білу.7.3.4.2–химиялық индикаторлар метилоранж, лакмус, фенолфталеинді және олардың әртүрлі ортадағы түстерінің өзгеруін білу
Сабақ мақсаттары:	Барлық оқушы: Табиғи қышқылдар мен сілтілердің белгілері болуы мүмкін екендігін және химиялық индикаторлардың ( метилоранж, лакмус, фенолфталеин) ертінділерде түстерінің өзгеруін біледі,түсінеді.
	Басым бөлігі:Табиғи қышқылдар мен сілтілердіңқасиеттерін сипаттайды, мысал келтіреді.Әртүрлі ортадағы индикаторлардың түстерінің өзгеруін ажыратады.
	Кейбірі:    Кейбір табиғи өнімдердің құрамында қышқылдар мен сілтілердің болатындығын біледі және қасиеттерін сипаттай  алады. Әмбебап индикатор арқылы олардың  ортасын анықтай алады.
Бағалау критерийі	—Табиғи қышқылдар мен сілтілерді атайды және олардың қасиеттерін атайды.
Тілдік мақсаттар	Оқушылар—Табиғи қышқылдармен сілтілерге мысал келтіреді,индикатор арқылы ортасын анықтайды,талдауға арналған сұрақтарға жауап береді, талдайды, тұжырымды ойларын айтады.
	Пәнге  қатысты сөздік қор мен терминдер: химиялық реакция, индикатор, қышқыл, сілті, рН, метилоранж, лакмус, фенолфталеин.
Құндылықтарға баулу	Топтық жұмыста – ұжымшылдық, ортақ істің нәтижесіне жауапкершілікпен қарау; жеке жұмыс — тәжірибеде қолдана алу және қауіпсіздік ережесін сақтау, өзін-өзі реттеу;
Пәнаралық байланыс	Жаратылыстану, биология
Алдыңғы білім	6.3.2.2 Тірі және өлі табиғаттағы қышқылдар мен сілтілер. ҚТЕ.  Негізгі химиялық ұғымдар
Сабақ барысы
Сабақтың жоспарланған кезеңдері	Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері					Ресурстар
Сабақтың басы12 мин Ұйымдастыру кезеңі	Эмоционалық көңіл-күйБарлығымыз жанымыздағы оқушыға қараймыз, көздеріне тура қарай отырып, күлімсіреп, жымиыңыздар. Бүгінгі сабаққа жақсы көңіл-күй және сәттілік тілеңіздер. Енді маған қараңыздар. Менде сіздерге бәрімізге бірге отырып жұмыс жасап, жаңа бір ұғымдарды ашуға тілектеспін.Қызығушылықты оятуБүгін біз сіздермен бірге ғылыми-зерттеу орталығындамыз және сол жерде жұмыс жасайтын Жас Ғалымдармыз. Біздің міндетіміз — сіздермен бірге кейбір заттарды зерттеу болып табылады. Ғылыми-зерттеу орталығымызда бір лаборант қышқылдар мен сілтерлердің ертітіндісін дайындаған екен, бірақ олардың химиялық стакандарына атауларын жазуды ұмытыпты. Есімізге түсірейікші, қышқылдар мен сілтілер туралы не айта аласыздар?Алдарыңызда стакандарда ерітінділер берілген, яғни қышқылдар мен сілтілер. Оларды қалай анықтауға болады? Қандай ұсыныстарыңыз бар. (Оқушылар индикатор қағазы арқылы анықтауды ұсынады және орындайды)              Бейнекөрініс: «Индикатор түрлері»Қайсы станканда индикатор қағазы қызыл түске боялды?Демек, оның ортасы қандай?Қайсы станканда индикатор қағазы көк түске боялды?Демек, оның ортасы қандай?Қайсы стаканда индикатор қағазы өзгеріссіз қалды?(Оқушылар қойылған сұрақтарға жауап береді)Бейнекөрініс: «Индикаторлар тұрмыста»Жас Ғалымдар бүгінгі сабақ не туралы болмақ? (Оқушылар бүгінгі сабақтың тақырыбын айтады)Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсатымен презентация арқылы таныстырылады.					Сабақ тақырыбына байланысты презентация       Химиялық стакандағы ерітінділер: қышқыл, сілті. Индикатор қағазы   http://bilimland.kz/ru/ http://bilimland.kz/ru/  слайд
Сабақтың ортасы(25 минут )	Жаңа сабақтың таныстырылымы  «Жұптық» жұмыс№7 зертханалық жұмысБейнекөріністе айтылды. Сонымен, индикатор дегеніміз не? Қандай түрлері бар?Олай болса, қалған индикаторлар  басқа орталарда қандай түске өзгеретінін жұп болып анықтайық. Қалған индикаторлар лакмус, металоранж, фенолфталеин. Қазір ерітінділерімізді үш сынауыққа бөліп алайық. Бірінші сынауыққа – лакмус, екіншісіне – метилоранж, үшінші сынауыққа – фенолфталеин тамызайық. Не байқадық кестеге түсіреміз.Кесте-1ИндикаторларЕрітінділердегі индикатордың түстеріІ ерітіндіІІ ерітіндіІІІ ерітінді Лакмус    Фенолфталеин    Метилоранж    Әмбебапиндикатор    Ерітінді ортасы………………   Ендеше, бірге қорытынды жасайық:Лакмус, метилоранж, фенолфталеин қышқылдық ортада қандай түс көрсетеді? Сілтілік ортада қандай түске боялады? Ал бейтарап ортада? (Оқушылар эксперимент нәтижелерін айтады)Дескриптор1.    Ерітініділердегі лакмустың түстерін анықтайды;2.    Ерітініділердегі фенолфталеиннің түстерін анықтайды;3.    Ерітініділердегі метилоранждың түстерін анықтайды;4.    Ерітінді ортасын анықтайды; ІV. «Суреттер сөйлейді» әдісіКүнделікті өмірде қышқылдар мен сілтілерді қайда кездестіреміз? Суреттерге назар аударайық. Слайдтағы суреттерді не біріктіреді? Қандай ұқсастықтары бар?(слайдта табиғи қышқылдар, сілтілер және су көрсетілген. Олардың ұқсастықтары мен жалпы не біріктіретінін анықтап, индикаторларда қандай түстерге өзгеретінін қайталайды)Қышқылдар мен сілтілер күйдіргіш заттар. Олар теріге тисе күйдіріп, химиялық күйік алуға болады. Сондықтан да қандай қауіпсіздік шараларын сақтауымыз керек. (Оқушылар ҚТЕ еске түсіреді)Суреттерге назар аударайық. Құмырсқа, бал арасы, қалақай. Қалай ойлайсыздар, табиғаттың бұл өкілдері қалай қышқылдар мен сілтілерді қалай?(Оқушылар өз ойларын айтады)Кесте-2 1 — сурет2-сурет3-суретОртақ қасиеттері    Дескриптор1.    1-бағандағы суреттердің ортақ қасиеттерін анықтайды;2.    2-бағандағы суреттердің ортақ қасиеттерін анықтайды;3.    3-суреттегі суретердің ортақ қасиеттерін анықтайды.Күнделікті өмірде кездестіретін қышқылдар мен сілтілеріміз белсенділігі бойынша – өте әлсіз, ал зертханамызда өте күшті қышқылдар мен сілтілер бар. Қышқылдар мен сілтілердің күштеріг қалай анықтауға болады. Олардың күштерін анықтау үшін бейнекөрініске назар аударайық.Бейнекөрініс: « Сутектік көрсеткіш»Ал ендеше, бейнекөріністен қорытынды жасайық (рН шәкілі бар слайд көрсетіледі). Қай қышқыл күштірек? Рн = 1 ме әлде рН = 3 пе? Қай сілті күштірек? рН = 11 ме, әлде pH = 13 пе? (оқушылар сұрақтарға жауап қатады).«Топтық жұмыс»жұмыс.  №8 зертханалық жұмысОлай болса, тұрмыста кездесетін заттарды зерттеу үшін 3 топқа бөлініп алайық:1 топ. Кестеде көрсетілген азық-түлік тағамдарының ортасын анықтап, нәтижесін кестеге толтырыңыз.2 топ. Кестеде көрсетілген жуғыш заттардың ортасын анықтап, нәтижесін кестеге толтырыңыз.3 топ. Кестеде көрсетілген дәрілік препараттардың ортасын анықтап, нәтижесін кестеге толтырыңыз.1-топ Индикатор қағазыныңтүсіЕрітінді рН-ы нешеге теңЕрітінді ортасыҚорытындыАс содасы    Ас тұзы   Лимон қышқылы    2-топ Индикатор қағазыныңтүсіЕрітінді рН-ы нешеге теңЕрітінді ортасыҚорытындыКір жуғыш ұнтақ    Кір сабын   Тіс пастасы    3-топ Индикатор қағазыныңтүсіЕрітінді рН-ы нешеге теңЕрітінді ортасыҚорытындыАспирин    Ренни таблетка   Медициналық спирт   Оқушылардан өз нәтижелерін айтуды сұралады (әр топтан 1 оқушы жасалған жұмыстың нәтижесін қорытындылайды).					Химиялық стакандағы ерітінділер: қышқыл, сілті, су. Индикаторлар: Әмбебап, лакмус, фенолфталеин, метилоранж Кесте                    Слайд   Кесте                             http://bilimland.kz/ru/  Химиялық стакандағы ерітінділер: қышқыл, сілті, су. Индикаторлар: Әмбебап, лакмус, фенолфталеин, метилоранж  Кесте
Сабақтыңсоңы(4мин.)3 минут	«Рефлексия» «Сиқырлы колбалар» Сабақ соңында оқушылар тақырыпқа қатысты өздерін қолайлы сезіну деңгейін білдіру үшін колбаларда көрестілген сөздерге қарай отырып тақтадағы колбаларға сәйкестендіреді.					Плакат (Слайд
Саралау –Сіз қандай тәсілмен көбірек қолдау көрсетпексіз?Сіз басқаларға қарағанда қабілетті жоғары оқушыларға қандай тапсырмалар бересіз?			Бағалау –Сіз  оқушылардың материалды игеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлап отырсыз?		Денсаулықжәне қауіпсіздік техникасынсақтау
-Топтық, жұптық жұмыс арқылы оқушылар бір – біріне көмектеседі,— Барлық оқушылартабиғи қышқылдар мен сілтілердің қасиеттерін білу үшін  және химиялық индикаторлардыертінділерде түстерінің өзгеруін біледі.және түсіну үшін тапсырмалар беріледі және оны  суреттер арқылы анықтайды. Оқушылардың басым бөлігіне кесте бойынша жұмыс жасау ұсынылса, ал қабілеті жоғары оқушыларға қорытынды жасау, ҚТЕ сақтай отырыпөз зерттеулері бойынша білімдерін арттыру			Бұл сабақта бағалау топтық жұмыс, жұптық жұмыс, жеке жұмыс, зертханалық жұмыс кездерінде қалыптастырушы бағалау арқылы жүргізіледі     —-Оқушылар бағалау парақшасы арқылы бағаланады-Кері байланысты Топтық жұмыстар бойынша аламын.-Сабақ соңында көңіл күйді білдіретін «Сиқырлы колбалар» әдісі бойынша. Егер бала түсінбегенін  білдірсе, нені түсінбегенін сұрап кетемін.		Химия кабинетіндегі қауіпсіздік техникасының сақталуыПсихологиялық тренинг өткізу
Сабақ бойынша рефлексияСабақ мақсаттары /оқу мақсаттары дұрыс қойылғанба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткіздіме? Жеткізбесе, неліктен?Сабақта саралау дұрыс жүргізілдіме?Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталдыма? Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?
ЖалпыбағаСабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралыда, оқу туралыда ойланыңыз)?
1:2:Сабақты жақсартуға не ықпал ете алады (оқыту туралы да, оқу туралы да ойланыңыз)?1:2:Сабақ барысында сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістік/қиындықтары туралы нені білдім, келесі сабақтарда неге көңіл бөлу қажет?

БАЛЛ ҚОЮ КЕСТЕСІ

Сынып: 7 «М»                           Оқушы аты-жөні: ________________________

Орынбекова Ботакоз Сырманқызы

Алматы қаласы, «Жаңа Ғасыр» №175 гимназия 

«Үздік жас маман» байқауының қатысушысы